Blog

Hakaret Hakkında Yargıtay Kararları Doğrultusunda Değerlendirme

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (“TCK”) 125. maddesi, hakaret suçunu düzenler. Bu maddeye göre hakaret, bir kimsenin onur, şeref veya saygınlığına somut bir fiil veya olgu isnat etmek veya sövmek suretiyle saldırmaktır. Aşağıda, özellikle kamu görevlisine karşı görevinden dolayı hakaret, alenen hakaret, gıyapta (yüzüne karşı olmayan) hakaret ve cezanın alt sınırının bir yıldan az olamayacağı durumlara ilişkin hususlar, emsal Yargıtay kararları ışığında açıklanmıştır.

De Jure Hukuk EkibiOkuma süresi: ~3 dakika
hakaret
hakaret suçu
yargıtay kararları
değerlendirme

Yapay zeka uyarısı

Bu blog yazısında bağlantı verilen mahkeme kararları gerçektir ve doğruluğu garanti edilmektedir ancak blog yazısı yapay zeka tarafından üretilmiştir ve hata içerebilir. Açıklamak gerekirse; linkle tıklanarak açılan karar dokumanlarının doğruluğu garanti edilmektedir. Ancak linkle açılmayan, doğrudan blog yazısında geçen her ifade; bunlara blog yazısında yer alan künye bilgileri de dahil olmak üzere yapay zeka tarafından üretilmiştir ve hata içerebilir.

HAKARET SUÇU (TCK m.125) HAKKINDA YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA DEĞERLENDİRME

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (“TCK”) 125. maddesi, hakaret suçunu düzenler. Bu maddeye göre hakaret, bir kimsenin onur, şeref veya saygınlığına somut bir fiil veya olgu isnat etmek veya sövmek suretiyle saldırmaktır. Aşağıda, özellikle kamu görevlisine karşı görevinden dolayı hakaret, alenen hakaret, gıyapta (yüzüne karşı olmayan) hakaret ve cezanın alt sınırının bir yıldan az olamayacağı durumlara ilişkin hususlar, emsal Yargıtay kararları ışığında açıklanmıştır.

1. KAMU GÖREVLİSİNE GÖREVİNDEN DOLAYI HAKARET HALİNDE CEZA MİKTARI

TCK 125/3-a hükmü gereğince, hakaret suçunun kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenmesi hâlinde, cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.

  • Emsal Karar:

Ayrıca Yargıtay, bu nitelikli hâl uygulanırken, hakaretin “görev” ile ilgili olması gerektiğini belirtmektedir. Görevinden dolayı hakaret söz konusu değilse artırım uygulanmaz.

2. HAKARETİN ALENEN İŞLENMESİNDE CEZA NE ORANDA ARTIRILIR?

TCK 125/4, hakaretin alenen işlenmesi hâlinde cezanın altıda bir (1/6) oranında artırılacağını hükme bağlar. Aleniyet, fiilin belirsiz sayıdaki kişiye ulaşabilecek bir ortamda ya da araçla işlenmesi hâlinde söz konusu olur.

  • Emsal Karar:
    • Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2023/1473 K. 2023/17326 T. 24.04.2023
      https://app.dejure.ai/dokuman/d6d2a1a5-d27c-4f06-a8a5-997fc5581e92
      Kararda, hakaretin alenen işlenmesinin “başka bir nitelikli hâl” olarak değerlendirildiği ve bu durumda cezanın üst sınırının 2 yıldan fazla olabileceğine dikkat çekilmiştir. Örneğin kamu görevlisine alenen hakaret, her iki nitelikli hâli bir arada barındırır.

3. MAĞDURUN GIYABINDA (YÜZÜNE KARŞI OLMAYAN) HAKARETTE ŞART NEDİR?

TCK 125/1’de, “Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir.” ifadesi yer alır. Yani mağdurun bulunmadığı bir ortamda hakaret söz konusuysa, hakaret içerikli sözlerin en az üç kişi nezdinde dile getirilmesi gerekir.

  • Emsal Karar:

4. CEZANIN ALT SINIRI HANGİ DURUMLARDA BİR YILDAN AZ OLAMAZ?

TCK 125/3 hükmüne göre, hakaret suçunun:

  • (a) Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı,
  • (b) Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatleri nedeniyle,
  • (c) Kişinin mensup olduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle,

işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.

Özellikle kamu görevlisine görevinden dolayı veya dini kutsal değerlere yönelik hakaret halleri, TCK 125/3 gereğince alt sınırı bir yıl olan cezayı gerektirir.

SONUÇ

  1. Kamu Görevlisine Hakaret: Görev nedeniyle hakaret suçu işlenirse cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz (TCK 125/3-a).
  2. Hakaretin Alenen İşlenmesi: Ceza, altıda bir (1/6) oranında artırılır (TCK 125/4).
  3. Mağdurun Gıyabında Hakaret: En az üç kişiyle ihtilat koşulu aranır (TCK 125/1).
  4. Cezanın Alt Sınırı 1 Yıl: Hakaret, kamu görevlisine karşı görevinden dolayı, dini değer veya inanç nedeniyle vs. işlenmesi hâlinde alt sınır bir yıl (TCK 125/3) olarak uygulanır.

Görüldüğü üzere, hakaret suçunda kamu görevlisi, aleniyet, gıyapta işlenme ve kutsal değerler hususları ceza miktarını ve alt sınırını ciddi ölçüde etkilemektedir. Emsal Yargıtay kararları da bu noktaları açıkça ortaya koymaktadır.