Blog

Kişilerin Huzur ve Sükûnunu Bozma Suçu Hakkında Yargıtay Kararları Doğrultusunda Değerlendirme

Aşağıdaki yazıda; kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu, bu suçun unsurları, oluşmama halleri ve korunan hukuki yarar, yargı mercilerinin vermiş olduğu örnek nitelikteki kararlar ışığında incelenecektir.

De Jure Hukuk EkibiOkuma süresi: ~4 dakika
kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu
yargıtay kararları
değerlendirme

Yapay zeka uyarısı

Bu blog yazısında bağlantı verilen mahkeme kararları gerçektir ve doğruluğu garanti edilmektedir ancak blog yazısı yapay zeka tarafından üretilmiştir ve hata içerebilir. Açıklamak gerekirse; linkle tıklanarak açılan karar dokumanlarının doğruluğu garanti edilmektedir. Ancak linkle açılmayan, doğrudan blog yazısında geçen her ifade; bunlara blog yazısında yer alan künye bilgileri de dahil olmak üzere yapay zeka tarafından üretilmiştir ve hata içerebilir.

KİŞİLERİN HUZUR VE SÜKÛNUNU BOZMA SUÇU (TCK m.123)

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (“TCK”) 123. maddesinde düzenlenen “Kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu”, kişinin ruhsal ve psikolojik bakımdan rahatsız edilmemesi ve özgürlüğünün korunması amacına yöneliktir. Bu suçun unsurları, mağdurun şikâyeti, hangi eylemlerin “ısrarla” yapılmasının arandığı ve korunan hukuki değer aşağıda açıklanmıştır.

1. HANGİ EYLEMLERİN “ISRARLA” YAPILMASI GEREKİR?

TCK 123. maddede;

“Sırf huzur ve sükûnunu bozmak maksadıyla bir kimseye ısrarla; telefon edilmesi, gürültü yapılması ya da aynı maksatla hukuka aykırı başka bir davranışta bulunulması hâlinde, mağdurun şikâyeti üzerine faile üç aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir.”

Bu metne göre, tek bir davranış bu suçun oluşumu için yeterli değildir. Eylemin “ısrarlı” olması, tekrar ve süreklilik arz etmesi gerekir. Örneğin bir defalık telefon araması veya bir kez gürültü yapmak yerine, bu fiillerin birden çok defa sırf karşı tarafı rahatsız etmek amacıyla gerçekleştirilmesi aranır.

Atıf:

2. BU SUÇUN CEZALANDIRILMASI İÇİN MAĞDURUN ŞİKÂYETİ ŞART MIDIR, ŞİKÂYET SÜRESİ VAR MIDIR?

Kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu, mağdurun şikâyetine bağlı bir suçtur. TCK 123/1’de açıkça “mağdurun şikâyeti üzerine” ifadesi yer alır. Bu nedenle, mağdur şikâyetçi olmazsa soruşturma yürütülmez.
Şikâyete bağlı suçlarda genel kural olarak, TCK m.73 uyarınca mağdurun suç ve failden haberdar olduğu tarihten itibaren altı ay içinde şikâyet hakkını kullanması gerekir. Bu süre geçirilirse şikâyet hakkı düşer.

Atıf:

3. SUÇUN UNSURLARI VE HANGİ DURUMLARDA OLUŞMAZ?

3.1. Unsurlar

  1. Failin Eylemi:

    • Telefon etme, gürültü yapma veya aynı maksatla hukuka aykırı başka bir davranış sergileme.
    • Bu davranışın ısrarlı (birden fazla kez, süreklilik gösterir şekilde) yapılması.

  2. Manevi Unsur (Kast):

    • Sırf karşı tarafın huzur ve sükûnunu bozma niyeti (özel kast).
    • Başka bir amaç yoktur; salt rahatsız etme amacı gerekir.

  3. Şikâyete Bağlı Olma:

    • Suçun takibi, mağdurun şikâyetine bağlıdır.

3.2. Oluşmama Halleri

  • Israr yoksa (tek eylemle sınırlı ise) suç oluşmaz.
  • Eylem sırf huzuru bozmak için değil de, örneğin tehdit veya cinsel amaç gibi farklı kasıtla gerçekleştirilmişse, TCK 123 değil, başka suç tipleri gündeme gelebilir.
  • Mağdur şikâyet etmez veya süresinde şikâyet hakkını kullanmazsa, soruşturma/kovuşturma yapılamaz.

Atıf:

4. BU SUÇLA KORUNAN HUKUKİ YARAR

TCK 123’e göre korunan hukuki yarar, kişinin özgürce ve huzur içinde yaşama hakkıdır. Doktrinde ve yargı kararlarında, “bireyin psikolojik bakımdan rahatsız edilmemesi, ruhsal sükûnu ve huzuru” suçun koruduğu değer olarak gösterilmektedir.

Atıf:

SONUÇ

  • “Israr” Unsuru: Kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçunda, ısrarlı (tekrarlı) şekilde rahatsız edici eylem (telefonla arama, gürültü vs.) aranır.
  • Şikâyet Şartı ve Süre: Suç, şikâyete bağlı olup mağdurun failin kimliğini öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde şikâyet etmesi gerekir.
  • Unsurlar ve Oluşmama Hali: Suçun unsurları; ısrarlı eylem, sırf huzuru bozma amacı ve mağdurun şikâyetidir. Salt bir kez yapılan davranış veya başka bir amaçla yapılan eylem, bu suç tipine girmez.
  • Korunan Hukuki Yarar: Bireyin psikolojik huzuru ve yaşadığı ortamdaki sükûnu koruma altına alınmıştır.

Bu şekilde, TCK 123. madde kapsamında kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçunun nasıl oluştuğu, hangi koşullarla cezalandırıldığı ve hangi hukuki değeri koruduğu yargı kararları ışığında açıklığa kavuşmaktadır.